Elşən Mustafaoğlu: “Nəticəni düşünmədən işə başlamaq – bu İslam deyil!”

Son günlər Azərbaycanın dini çevrələrində növbəti gərginlik yaşanıb. Hacı Tale Bağırovun həbsi, ardından isə Nardaranda keçirilən etiraz aksiyası, sosial şəbəkəlrdə bu həbsə verilən şərhlər və s. Dini mühitdə yaranmış vəziyyəti ilahiyyatçı-alim, fəlsəfə doktoru Hacı Elşən Mustafaoğlu "Yeni Şərq" saytına şərh edib. Həmin yazını sizə təqdim edirik.

 

- Hacı, Tale Bağırovun həbsinə münasibətiniz necədir?

- Allah-Taala insanı azad yaradıb. Təbii ki, bu ilahi azadlığın istənilən formada məhdudlaşdırılması insan fitrətinə ziddir. Bu baxımdan nəinki Hacı Tale Bağırovun, istənilən Adəm övladının həbsi üzücü və təəssüf doğuran hadisədir. Amma bir qədər konkretləşdirsək, şübhəsiz ki, sözügedən ilahiyyatçının narkotik istifadəsində ittiham edilərək tutulmasını qınayıram. Allahdan dua edirəm ki, haqsız ittihamlarla həbsə atılan bütün qardaşlarımız tezliklə ailə ocaqlarına qayıtsınlar, inşAllah.

Eyni zamanda, bir məsələni də qeyd edim ki, belə həssas dövrdə inanclı şəxslər, xüsusilə, dini çevrələrdə söz sahibi olanlar həssaslıqla davranmalı, elə etməlidirlər ki, atılan addımlar mövcud problemlərin dərinləşməsinə yox, həllinə xidmət etsin. Elə olmasın ki, “qaş düzəltdiyimiz yerdə vurub gözü də çıxaraq”.

- Elə onların da şüarı “Hicaba azadlıq” idi, yəni hicabla bağlı yaranmış problemin həlli...

- İstər hörmətli Hacı Tale, istər bir çox dəyərli ilahiyyatçılarımızın qaldırdığı məsələ - hicaba qoyulan qadağanın ləğvi tələbləri ilə şərikəm. Bu məsələ həllini tapanadək ictimai gündəmdə durması da vacibdir. Problem varsa, həll olunmalıdır! Amma bu, mütləq həbslər bahasına olmamalıdır. Hər halda, məsələyə müxtəlif yanaşmalar var, amma məncə, hicab qadağası bir problemdirsə, bunun arxasınca inanclıların həbsi də yeni bir problem olur. Axı ötən təcrübədən də şahidi olduq ki, nə qədər kəskin etirazlar oldu, həbslər oldu, amma problem çözülmədi. Bu baxımdan, konkret olaraq həbslə nəticələnən proses zamanı seçilmiş üsul nəinki ən uğurlu deyil, hətta zərərlidir.

Dinc etirazlar, tənqidlər insanların konstitusion haqqıdır. Amma dünyanın heç bir yerində dövlətlə, hökumətlə təhdid, ultimatum dilində danışmaq müsbət nəticə vermir. Bu, əvvəlcədən iflasa məhkum bir üsuldur. Etirazın müxtəlif təzahür formaları, üsulları var. Zənnimcə, ən emosional olanını deyil, ən effektiv olanını seçmək lazımdır. Lakin təəssüf ki, bəzi qardaşlarımız Həzrət İmam Museyi-Kazımın (ə) zindana düşməsini əsas gətirərək, dini bilikləri elə də çox olmayan insanlara, gənclərə bir qayda olaraq, həbs olunmağın sonsuz fəzilətlərə malik olduğu ideyasını təbliğ edirlər. Nədənsə digər imamlarımızın həyatında belə bir mərhələ olmadığı unudulur.

Yaxud da Kərbəla hadisələri. Onlar lazımınca təhlil edilməlidir! Niyə deməyək ki, imam Mədinədən nə üçün Məkkəyə, ordan da Kufəyə üz tutdu? Məqsədi bu dünyadan köç etmək idisə, elə peyğəmbər şəhərində, yaxud Kəbə divarları yanında bu məqsədini həyata keçirə bilərdi. Amma imam ona beyət edəcəyinə söz verən kufəlilərə sarı irəlilədi. Yəni “ya zindanda öləcəyik, ya meydanda” demədi. Son ana qədər məqbul vasitələrlə belə sonluqdan qurtulmağa çalışdı. Yalnız mühasirəyə alındıqdan sonra qətiyyətlə şəhidlik yolunu seçdi. Hətta döyüşdən əvvəl qarşı tərəfə anlatmağa çalışdı, moizə etdi ki, qan axıdılmasın. Amma qarşısına iki yol qoyuldu – ya Yezid zülmü qarşısında sınmaq, ya da şəhid olmaq.

- Bəs çıxış yolunu nədə görürsünüz?

- İslamın, peyğəmbər və imamlarımızın həyatının düzgün, obyektiv təhlilində, bu proses zamanı emosialar əsasında deyil, dərindən düşünüb-daşınmış qaydada tədbirli olmaqda. Təsəvvür edin, bəzi qardaşlarımız deyir ki, “bizi nəticə maraqlandırmır”. Vəzifə ilə nəticə az qala qarşı-qarşıya qoyulur. Axı bu, obyektiv yanaşma deyil. Necə yani nəticə maraqlandırmır? Axı bizim əsas vəzifəmiz elə problemi həll etməkdir. Üzərimizən düşən vəzifə də budur ki, sonda müsbət nəticə əldə edək. Nəticəsiz fəaliyyətin nə mənası var axı? Budur peyğəmbər və Əhli-Beyt yolu? Bütün məzhəblərin qəbul etdikləri məşhur bir rəvayət var. İmama sual verirlər ki, nə üçün qiyam etmirsən? Cavab verir ki, “bu çəməndəki qoyunların sayı qədər tərəfdarım olsaydı, qiyam edərdim”. Biz burdan nə anlamalıyıq, hansı nəticə hasil olmalıdır? Deməli imam qiyamının heç bir nəticə verməyəcəyini anlayaraq tərəfdarlarını güdaza vermək istəmir. Əhli-beyt imamlarımızın həyatını incələyək, dərindən öyrənək – onların dövründə olan haqsızlıqlar qarşısında necə davranıblar, öz tərəfdarlarına hansı tapşırıqları veriblər? Onlar mübariz olmayıbmı? Haqsızlıqlara qarşı mübarizənin öndərləri olmayıblarmı?

İmamlarımız haqq və ədalət uğrunda mübarizənin öndərləridir. Onların tərəfdarlarına buyurduqlarını, verdiyi tövsiyələrini, yazdığı məktublarını diqqətlə oxuyaq – onlar əllərindən gələni edib ki, tərəfdarları zərər görməsin, zindanlara atılmasın.

Təəssüf ki, bu gün dinimizi elmdən, intellektdən və qəlbdən daha çox emossiyalarla, hisslərlə anlayan qardaşlar əsasən gənclərimizi bu istiqamətə deyil, fərqli düşüncəyə yönəldirlər. Hər mübarizənin bir məntiqi sonluğu, nəticəsi nəzərə alınmalıdır. Bu olmasa, məntiqsizlik olar axı. Belə çıxır ki, nəticəni düşünmədən addımlar atmalıyıq. Halbuki, Rəbbimiz Quranda təkidlə bəndələrini düşünməyə çağırır.

Çox istərdim ki, mübarizəni yalnız bircəhətli üsul kimi görən, başqa yolları sərt tənqid və rədd edən qardaşlarımız bunun yanlış olduğunu anlasınlar. Belə ki, səhv addımlar bir tərəfdən dindarlar arasında parçalanmaya səbəb ola bilər, digər tərəfdən onları təxribata çəkər, onsuz da gərgin durumu bir az da gərginləşdirər. Açığı, istəməzdim ki, müsbət nəticə verməyəcək, problemləri həll etməyəcək addımlar anaların, bacıların, balaların gözlərini yolda qoysun. İstəməzdim iman qardaşlarımızın, ilahiyyatçılarımızın səsi zindanlardan, məhkəmə zallarından gəlsin. Bu gün o səslər ən yüksən akademik çevrələrdən gəlməli, cəmiyyətin ən qabaqcıl, proqressiv, intellektual zümrəsi olaraq, insanların həyat yoluna işıq salmalıdırlar. Buna olduqca böyük ehtiyac var.

- Deməli, Sizə görə, mübarizə zamanı nəticənin göz önünə alınması labüddür...

- Əlbəttə. Nəticəni düşünmədən işə başlamaq – bu İslam deyil, məncə! Bunu qətiyyətlə deyirəm, bunu anlamaq lazımdır. Bu, təhlükəli yanaşmadır, həm də. Hər islami şüarın arxasında dərin təqva, iman ilə bərabər, həm də dərin intellekt, düşüncə, məntiq dayanmalıdır! Quranın, peyğəmbərimizin, imamlarımızın öyrətdiyi yol budur! Əks halda, Allah eləməmiş, bir növ xəvaricilik ideyası ilə qarşı-qarşıya qalmış olarıq. Hərçənd, Əhli-beyt davamçıları bu vasitələrdən nəinki uzaq olmalıdırlar, hətta belə halla mübarizə aparmalıdırlar. Sözün düzü, məndə hərdən elə təsəvvür yaranır ki, hakimiyyətdə olan müəyyən qüvvələr Azərbaycanda məhz belə məntiqsizliyi, emosionallığı təbliğ edən dindarların meydanlarda olmasında maraqlıdır. Onlar istəyirlər ki, inanclılar məhz belə qiyafədə görünsünlər, marginal səviyyədə qalsınlar. İslam isə sağlam mənəviyyat, sağlam əql-intellekt və sağlam əməlin üzvi vəhdətidir! Odur ki, Azərbaycan müsəlmanlarını da hər eşitdiklərinə kor-koranə inanmamağa, təhlil etməyə, dərindən ölçüb-biçməyə çağırıram! Allah özü bizə yar olsun, müsəlmanları, məmləkətimizi, cəmiyyətimizi, bütün bəşəriyyəti fitnələrdən qorusun!..

 

"Yeni Şərq"

 



Yerləşdirilib:3 Aprel, 2013  19:28, ]]>Çap]]>
 
Bu bölmədə:

Son şərhlər : 9
Müəllif: Ruqeyye | 3 Aprel, 2013  17:08
# Ответить
+4


]]>]]>

Allah hicabin dusmenlerine lenet elesin
Müəllif: Nazim | 4 Aprel, 2013  09:36
# Ответить
+3


]]>]]>

Salam aleykum.Elshen Mustafaoqlunun xetrin cox istuyurem ve boyuk hormetim var ona,sadece olaraq maraqli olardi onun fikri bele bir suala meger netice artiq olmushdurmu?
Müəllif: Vasif | 6 Aprel, 2013  17:02 | Ответ на #1122
# Ответить
+4


]]>]]>

Əleykəssalam. Nazim qardaş, sadəcə olaraq bəzi insanlar iddia edir ki, imamlarımız heç vaxt nəticə haqqında düşünməyiblər, nəticə onları maraqlandırmayıb. Hörmətli Hacı da məhz bu nəzər nöqtəsinə etiraz edib.
Müəllif: Nazim | 7 Aprel, 2013  10:18 | Ответ на #1133
# Ответить
+2


]]>]]>

Qardashim Vasif,musahibeni diqqetle oxumusham alimimizin fikirleri tam aydindir ve sherhe ehtiyaci yoxdur.Mene felsefe doktorunun netice baresinde felsefi fikri maraqlidir.Imamlarimizin hedefi son netice olmushdur ve bu neticenin hadiselerden uzun muddet sonra musbetliyi ortaliqa cixmishdir.Ekser hallarda ilk netice ile son neticenin uzlashmasi anlashilmaz olur nece ki Huseynin(sa) Kerbeladaki herekati hetda onu en yaxindan taniyib derk eden ali shexsiyetler terfinden bele anlashilmaz olmushdur lakin bur nece muddetden sonra son neticenin ne qeder muhum olduqu belli oldu.Bu gunlerecen bu netice besheriyete doqru yolu tapmaqa vasite olmushdur ve son neticenin doqruluqunu gormek hecde asand ish deyil hele men axireti demirem.Allah sene yar olsun
Müəllif: tuba | 5 Aprel, 2013  22:59
# Ответить
+3


]]>]]>

allah razi olsun hormetli Haci Elwen mellim.haci Taleh ve bawqa hicab mehbuslarinin hebsini tam birmenali olaraq qinayiram.ALLAH ONLARA NICAT VERSIN AMIN.amma mene ela gelirki bu meseleleri cox wiwirtmiwik.duwunulmuw addim atmaq gerekir.
Müəllif: Sabir | 6 Aprel, 2013  14:22
# Ответить
+3


]]>]]>

Allah haci Elşən kimi həqiqi alimlərimizi qorusun. Nə qədər dərin yanaşma sərgiləyib halal olsun. Əlbəttə mütləq gərək düşünülmüş və ölçülü bir tərzdə yanaşaq. Yaxşı deyirsiz ki alimlərimizin səsi gərək indi türmədən yox, yüksək kürsülərdən gəlsin. Yaxşı deyirsiz ki, hökuməti təhdid etməknən düzəlmir işlər. Bunun hamımız şahidi olduq. Siz əsl ziyalı nəsihəti veribsiz. Cavanlarımız kaş bu tövsiyələri anlaya və dediyinizə uyğun mübarizə apara.
Müəllif: Amid | 18 Aprel, 2013  08:38
# Ответить
-4


]]>]]>

Ayib olsun haminiza! Haci Tale kimdir ki ona gore bu qeder soz danishirsiz? Haci ELsen kimi alimin Tale kimi asfalt usaqi barede fikir bildirmesi qeribedir! Tale 4-5 il Qum seherinde Iskender Huseynovun qulu olub ders oxuyan olmayib sonra Necefe bas cekib orada da bir sey cixmadan geri qayidib birdenn bire olub ILAHIYYATCI ozu de GORKEMLISINDEN! Amma aslinda Iranin casusudu! Gedin ozunuze bir aqilli yol tutun! Gor bu millet (yani siz mominler) ne gune qalib ki Tale kimileri ozune lider sayir! Yaziqlar olsun!
Müəllif: amide | 16 Yanvar, 2015  17:52
# Ответить
0


]]>]]>

ay ograş amid sən özün isgəndərin tulası olmusan. tale heç vaxt onun bunun adamı olmayıb
Müəllif: salam | 13 İyul, 2016  17:07
# Ответить
0


]]>]]>

Haci Tale hec bir olkenin casusu olmayib,o veteni ucun chaliwib.
Adınız |
Mətn
Captcha
|
Captcha
SONXƏBƏRLƏR
12 Noyabr, 2018

ABŞ Pakistanda 2 mindən çox mülki şəxsi qətlə yetirib

12 Noyabr, 2018

İmam Əli (ə): "Sənin ən pis (din) qardaşın..."

12 Noyabr, 2018
Türkiyəyə hücuma hazırlaşan terrorçular məhv edildi
12 Noyabr, 2018
Tramp Baltikyanı ölkələrlə Balkanları səhv salıb
12 Noyabr, 2018
ABŞ Fələstin-İsrail münaqişəsinin nizamlanması planını təqdim edəcək
12 Noyabr, 2018

Şabranda xəstə "Cinçıxartma" adı ilə döyülərək öldürülüb

12 Noyabr, 2018

“Fussilət” surəsində işlədilən “nəhs (uğursuz) gün” ifadəsinin mənası nədir? İslam suallarda

12 Noyabr, 2018

Camal Qaşıqçı son nəfəsdə nə deyib?

12 Noyabr, 2018

Azərbaycanda Konstitusiya Günüdür

10 Noyabr, 2018
Əfqanıstanda qubernator partlayış nəticəsində ölüb
10 Noyabr, 2018

Türkiyədə hərbi bazada güclü partlayış: 7 şəhid, 25 yaralı

10 Noyabr, 2018

Soruşun ki, biləsiniz: Hacı Samir sualları cavablandırır - 12 Video

10 Noyabr, 2018

Bəzi dini kitablarda haqqında “Səduqi-əvvəl” yazılan məşhur hədis alimi kimdir? İslam suallarda

10 Noyabr, 2018

ABŞ Suriyada dinc sakinlərin evlərini bombalayıb, 26 nəfər ölüb

10 Noyabr, 2018
Səudiyyə Ərəbistanı ABŞ-ın təyyarələrindən imtina etdi
9 Noyabr, 2018
WSJ: İrana qarşı sanksiyalar Rusiyaya sərf edir
9 Noyabr, 2018

Suriya Ordusu İŞİD-in oğurladığı onlarla əsiri azad edib

9 Noyabr, 2018

Başqasına bəd-dua etmək günahdırmı? İslam suallarda

9 Noyabr, 2018
Mosulda partlayış nəticəsində ölən və yaralananlar var
9 Noyabr, 2018

Azərbaycanda Dövlət Bayrağı Günü qeyd olunur

8 Noyabr, 2018
İspaniyanın Baş nazirinə sui-qəsd cəhdi olub
8 Noyabr, 2018

Tramp jurnalistlə mübahisə etdi: "CNN səni işlətdiyi üçün utanmalıdır" Video

8 Noyabr, 2018

Səudiyyə koalisiyası Yəməndə ciddi itkilər verdi Video

8 Noyabr, 2018

Tacikistanda cəzaçəkmə müəssisəsində qiyam nəticəsində 13 məhbus ölüb

8 Noyabr, 2018

Təvəkkül etməyin həddi nədir? İslam suallarda

8 Noyabr, 2018

Misir məhkəməsi İŞİD-in 40 üzvü barədə hökm çıxarıb

8 Noyabr, 2018

Bu gün, noyabrın 8-i, Səfər ayı başa çatır

7 Noyabr, 2018

Səudiyyəlilər daha bir jurnalisti öldürdülər

XƏBƏRARXİVİ
«Noy.2018
Be.Ça.Çə.Ca.Cü.Şə.Ba.
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  
© 2018 Saytın materiallarından istifadə edərkən xahiş edirik www.ISLAM.az saytına istinad edəsiniz.
Copyright 2002-2016, Dini Araşdırmalar Mərkəzi, Bütün hüquqlar qorunur www.islam.az
Arzu və istəkləriniz üçün admin@islam.az
  SpyLOG Saytı düzəldib: 313wb.com