“Qazi Qarabağ azanı”nın müəllifi: “Hər millət azanı öz avazında oxuyur“

Xocalı faciəsinin növbəti ildönümü ərəfəsində bütün ölkə boyu məscidlərdə günorta namazında Ağdamın tanınmış xanəndəsi Hafiz Sədrzadənin avazında azan səsləndirilib. Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin təşəbbüsü, “Xocalıya Ədalət” Beynəlxalq Təbliğat-Təşviqat Kampaniyası və “Azərbaycan Respublikası Dağlıq Qarabağ Bölgəsinin Azərbaycanlı İcması” İctimai Birliyinin dəstəyi ilə həyata keçirilən “Qarabağa doğru - Haqqın və haqqımızın səsi ilə” kampaniyası hazırda da davam edir.

Xocalı soyqırımı günü adıçəkilən azanın ölkə məscidləri ilə yanaşı dünyanın 30-dan çox ölkəsindəki anım tədbirlərində, o cümlədən müsəlman ölkələri olan Türkiyə, İran, Pakistanda da səsləndirilməsi təşəbbüsü irəli sürülüb və tədbirdə iştirak edən səfirlik nümayəndələri tərəfindən dəstəklənib.

Xatırladaq ki, “Qazi Qarabağ azanı” işğaldan əvvəl Ağdam və Şuşa “Cümə” məscidlərində səsləndirilən son azandır. Azanı səsləndirən şəxsin kimliyi ilə maraqlandıq. Hafiz Sədrzadəni arayıb-tapıb söhbət etdik.

- Özünüzü oxucularımıza necə təqdim edərdiniz?

-  Biz Qarabağın məşhur Seyid Ağa nəslindənik. Mən 1939-cu ildə Ağdamda doğulmuşam, amma əslən şuşalıyıq. Atam Məhəmməd Mürşidzadə Ağa Şuşanın müctəhidi olub, 1875-ci ildə doğulub, 1958-ci dünyasını dəyişib. Öz dövründə savadlı ruhani kimi tanınıb. 1918-ci ildə erməni qırğını zamanı Qarabağ bölgəsindən özü ilə bir neçə hörmətli şəxsi də götürüb Türkiyəyə pənah aparıb, onlar Nuru Paşa, Ənvər Paşa ilə görüşüblər. Qafqaz İslam Ordusunun Azərbaycana gəlməsində onların bu səfərinin də rolu olub. Atamın Atatürklə birgə fotosu vardı. O, həm də şair təbiətli insan olub, Xan qızı Natəvanın “Məclisi-üns”ündə həmişə iştirak edib, Üzeyir Hacıbəyovli ilə dost olub.

- Musiqiyə marağınız yəqin Üzeyir bəylə ailəvi dostluqdan irəli gəlib?

- Qarabağda demək olar ki, musiqiyə, muğama hamı maraq göstərir. Bizim nəsildə dinə meyl güclü olsa da, mənim yaxşı səsim vardı. Qohum-əqrəbadan da səsi olanlar çoxdu. Əməkdar artist İldırım Həsənov bizim yaxın qohumdu. Aydın Qaradağlının atası məşhur Xan Qarabaği nəslindən olan Çingiz Qarabaği bacımın həyat yoldaşı olub. 1946-cı ilə qədər biz Bakıda yaşamışıq. O vaxt atamı ruhani şəxs olaraq Ağdam məscidinə axund dəvət etdilər. O da razılaşdı, 1954-cü ilə qədər biz o məsciddə yaşadıq. Ağdamda olduğumuz evin yaxınlığında bir teleqraf xəttində radio quraşdırılmışdı. Hər gün saat 2-də o radiodan Xan əmini, Zülfü Adıgözəlovu, Seyidi, Bakir Həşimovu, Yaqubu zövqlə dinləyərdim. Bu həvəs məni gətirib çıxardı Üzeyir Hacıbəyli adına Musiqi Texnikumuna. Texnikumu qurtarandan  sonra oraya müəllim dəvət olundum. 1984-cü ildən 2011-ci ilə qədər o məktəbdə muğam və xalq mahnılarından dərs demişəm, sonra yaş senzi ilə əlaqədar öz yerimi gənclərə verməli oldum.

- Sizin ifanızda səslənən azan nə vaxt lentə alınıb?

- Bir gün Ağdamda “Pioner Evi”nin müdiri - o, həm də “Qarabağ bülbülləri”nin rəhbəridi - Murad Rzayev gəlib mənə dedi ki, birinci katib Aydın Quliyev səni görmək istəyir. Ermənilərin təzə-təzə iğtişaş yaratdığı vaxtlar, 80-ci illərin ortaları idi. Getdim, Aydın müəllim dedi ki, Ağa balası (Ağdamda çoxları onu belə adlandırıb-S.H.), Ağdam məscidində səs gücləndirici qoyulub, gərək orada azan səsi eşidilə. Təklif etdi ki, dindar övladı olaraq bu azanı mən səsləndirim. Mən də razılıq verdim. Mədəniyyət evində bu azan mənim avazımda lentə yazıldı, özü də birnəfəsə. Azanın bir surəti də Şuşa məscidində səslənirdi. Namaz vaxtı azan səslənəndə Şuşa və Ağdam camaatı çox maraqla dinləyərdi. Seyid Lazım Ağanın ocağında da bu avaz səslənib və həvəslə qarşılanıb.

- Dini təhsiliniz varmı?

- Baxmayaraq ki, ruhani ailəsində doğulmuşam, dini təhsil almamışam. Quran oxuyardım, bir neçə surəni indi də əzbərdən bilirəm, amma mənə ruhani həyat-tərzi qismət olmadı. Bunun da səbəbləri çoxdu.

- Nədi səbəbləri?

- Nə bilim, muğam məni o qədər aludə elədi ki... Çox təəssüf edirəm, dini təhsil ala bilmədim. İndi bəzən mənə Hacı Hafiz deyirlər, amma qəzetiniz vasitəsilə bildirirəm ki, mən Həcc ziyarətində olmamışam. Doğrudur, elə əməllər var ki, Həccə getmədən də Allah-Talanın lütfünü, mərhəmətini qazanırsan. Bununla belə, həqiqət hər şeydən üstündür... Mənə Həccə getmək nəsib olmayıb.

- Publisist Vahid Qazi bildirib ki, Ağdamın işğalının ildönümündə Bakı məscidlərində sizin ifanızda olan azanın səslənməsi üçün səs yazınızı Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinə göndərib. Lakin qurumdan bildiriblər ki, azanın səslənməsində müəyyən nöqsanlar da var.

- Dediyim kimi, mən ruhani təhsili almamışam. Onu da deyim ki, azan ərəb ifasında bir cür səslənir, farsın, yaxud türkün avazında başqa cür. Mən də istəmişəm ki, Qarabağ ləfzində, “Zəminxarə”, “Dügah” üstündə səsləndirim. Niyə Azərbaycan türkünün də öz boğazı olmasın? Mənə deyiblər ki, oxuduğum azan Pakistanda, Hindistanda maraq doğurub. Azan namaza çağırışdır, mən “Azan”ı Allaha yaxınlaşmaq kimi başa düşürəm.

- Muğama kökləndiyi üçün sizin avazınızı “Qazi Qarabağ azanı” adlandırıblar?

- Onsuz da hansı avaz olur-olsun, azan 7 əsas muğamlardan birinin üstündə qurulur. Amma avazın şirin, ürəyayatımlı olması da vacib şərtdir.

- Övladlarınızdan, nəvələrinizdən musiqi sahəsini seçən var?

- Bir oğlum, iki qızım, 6 nəvəm var. İkinci qızımla oğlumun həvəsi vardı oxumağa, amma dalınca düşmədilər. Nə bilim, nəvələrimdən də yalan-palan oxuyanlar var. Yurd yerindən ayrı düşmək insanları çox acıdır. Bu uşaqlar Ağdamda, Şuşada böyüsəydilər, tamam başqa bir ruhda, ovqatda olacaqdılar. Muğam, musiqi onların canına hopacaqdı. İndi ailəmlə Qızılqum sanatoriyasına toplaşmışıq, şəraitimiz də pis deyil. Amma nə cür gözəl şəraitdə yaşasan da, yurd yerinin şirinliyini vermir. Şuşanın havası yadıma düşəndə az qalıram havalanım. Ağdam kimi gözəl yer elə bilirəm heç bir yerdə yoxdur. Çox istərdim ki, ömür vəfa etsin, qarabağlı boğazı ilə oxuduğum azanı, “Qarabağ şikəstəsi”ni Şuşada səsləndirim.

Qeyd edək ki, Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin mətbuat xidmətinin rəhbəri Orxan Əlinin bildirdiyinə görə, Qarabağlı boğazında səslənən azan ölkədə 70-dən çox məsciddə səslənib və bu təşəbbüsün tərəfdarı olan məscidlərin sayı gün-gündən artır: “Belə qərara gəlinib ki, cümə günləri ölkə boyu bu azanı səsləndirsinlər. Bu təşəbbüsə qoşulanların sayı gün-gündən artır. Müxtəlif regionlar üzrə bizə müraciətlər daxil olur. Komitənin saytında Hafiz Sədrzadənin oxuduğu azanının həm sünni, həm də şiə variantı hazırlanıb, yerləşdirlib və hər iki məzhəbə uyğun məscidlər istədikləri variantı götürüb səsləndirirlər”.

O.Əliyev bildirdi ki, azanın cəbhə bölgələrində yerləşən məscidlərdə səslənməsi heç bir problem yaratmır: “İlk dəfə fevralın 22-də cəbhə bölgəsinin 30 kilometrliyində yerləşən Ağdamın  “Cümşid” məscidində səsləndirdik və orada böyük bir mitinq oldu. Ondan sonra “Qarabağa doğru - Haqqın və haqqımızın səsi ilə” kampaniyasına  başlamağa qərar verdik. Facebook və twitter sosial şəbəkələrində bu kampaniyaya ilahiyyatçılar, din xadimləri, dövlət nümayəndələri geniş dəstək veriblər”

 

Teleqraf.com



Yerləşdirilib:14 Mart, 2013  19:57, ]]>Çap]]>
 
Bu bölmədə:

Adınız |
Mətn
Captcha
|
Captcha
SONXƏBƏRLƏR
19 Yanvar, 2019

İlin ilk Ay tutulması baş verəcək: ayət namazı qılınacaq

19 Yanvar, 2019

Liviya sahillərində azı 14 miqrant itkin düşüb

19 Yanvar, 2019

Peyğəmbərimiz (s) meraca haradan, yəni kimin evindən getmişdir? İslam suallarda

19 Yanvar, 2019

Bu gecə Əyyami-Fatimiyyə daxil olur

19 Yanvar, 2019

Liviyada silahlı toqquşma nəticəsində 13 nəfər ölüb

18 Yanvar, 2019
Türkiyədə FETÖ-çulara qarşı yeni əməliyyat
18 Yanvar, 2019

Ərəb Ölkələri Liqası: "Əsədi dəvət etməmişik"

18 Yanvar, 2019

20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsinə həsr edilmiş Quran gecəsi keçiriləcək

18 Yanvar, 2019
Yer kürəsi asteroidlə toqquşa bilər
18 Yanvar, 2019
Rusiyada iki qırıcı toqquşdu
18 Yanvar, 2019
Ər-Riyaddan ABŞ-ı qəzəbləndirəcək qərar
18 Yanvar, 2019

Kəbənin yanındakı yarımdairə şəklində divar nədir? İslam suallarda

18 Yanvar, 2019
İŞİD Rusiyada baş verən partlayışlara görə məsuliyyəti üzərinə götürüb
18 Yanvar, 2019

Türkiyənin tanınmış din alimi universitet rektoru təyin edilib

17 Yanvar, 2019
Ermənistanın iki hərbiçisi minaya düşüb
17 Yanvar, 2019

Xəzər dənizində dalğanın hündürlüyü 7,5 metrdir - Qərargah

17 Yanvar, 2019

İŞİD ABŞ hərbçilərinə hücum etdi: ölənlər var

17 Yanvar, 2019

Qırğızıstanda məmur geyiminə görə parlamentdən qovuldu Video

17 Yanvar, 2019
Türkiyədə azərbaycanlı İŞİD-çiyə hökm oxundu
17 Yanvar, 2019

Quranda adları çəkilən Harun, Harut və Qarun eyni şəxslərdirmi? İslam suallarda

17 Yanvar, 2019

Keniyada hotelə silahlı hücum olub, 21 nəfər ölüb

17 Yanvar, 2019

Tbilisidə binada güclü partlayış: ölənlər var

16 Yanvar, 2019
Kamerunda yaraqlılar 36 nəfəri qaçırıb
16 Yanvar, 2019

Suriyada baş verən partlayış nəticəsində 9 nəfər ölüb

16 Yanvar, 2019

Müsəlman deyil, amma əməli... Video

16 Yanvar, 2019
Trampa qarşı impiçment yaxınlarda işə salına bilər
16 Yanvar, 2019
Putinə sui-qəsd hazırlayan terrorçu Serbiyada saxlanıldı
16 Yanvar, 2019

Ən düzgün hədisləri haradan əldə etmək olar? İslam suallarda

XƏBƏRARXİVİ
«Yan.2019
Be.Ça.Çə.Ca.Cü.Şə.Ba.
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031   
© 2019 Saytın materiallarından istifadə edərkən xahiş edirik www.ISLAM.az saytına istinad edəsiniz.
Copyright 2002-2016, Dini Araşdırmalar Mərkəzi, Bütün hüquqlar qorunur www.islam.az
Arzu və istəkləriniz üçün admin@islam.az
  SpyLOG Saytı düzəldib: 313wb.com