Orucun fəlsəfəsi - təqva

“Ey iman gətirənlər! Oruc tutmaq sizdən əvvəlki ümmətlərə vacib edildiyi kimi, sizə də vacib edildi ki, bəlkə təqvalı olasınız” (Bəqərə, 183).

Orucluq barədə danışılan moizələrdə və yazılan kitablarda Qurani-kərimin yuxarıdakı ayəsinə tez-tez istinad edilir. Bu ayə Ramazan orucunun bütün müsəlmanlara vacib olduğunu bəyan edən ən mühüm dini dəlillərdən biridir. Təsadüfi deyil ki, oxuduğunuz məqalədə biz də məhz bu ayənin bəzi özəllikləri üzərində durmağı qərara aldıq.

Ayənin təfsiri barədə deyiləsi məqamlar həddən artıq genişdir. Qısaca bunu deyə bilərik ki, ayənin oxunuşu zamanı bu dörd əsas məqam diqqətimizi cəlb edir:

Birincisi, ayə “ey iman gətirənlər!” xitabı ilə başlayır. Yəni “iman gətirmiş” adını daşımaq və bu ada layiq olmaq üçün ayənin göstərişinə əməl etmək, yəni oruc tutmaq lazımdır.

İkincisi, oruc hökmü İslamdan əvvəlki səmavi dinlərdə də mövcud olmuşdur. Bu gün də səmavi dinlərin ardıcılları oruc tuturlar. Doğrudur, onların orucu müsəlmanların orucundan fərqlidir, amma bəzi alimlər bu fərqliliyin sonralar təhrif nəticəsində yarandığını iddia edirlər. Hər halda, Allah bütün peyğəmbərlərinə insanları oruca çağırmağı əmr etmişdir (oruc qaydalarında şər’i fərqlər olsa belə).

Üçüncüsü, oruc müsəlmanlara vacibdir, Quran təbiri ilə desək, onlara “yazılmışdır”. Buradakı “yazılmışdır” ifadəsi “fərz (vacib) edilmişdir” kimi qəbul olunur.

Nəhayət, dördüncüsü və ən mühümü, oruc tutmağın əsas fəlsəfəsi insanları təqvaya doğru yönəltməkdir. Oruc tutmağın əsas məqsədi nə bədəndəki artıq piyləri əritmək, nə acların halını duymaq, nə fiziki məhrumiyyətlərə qarşı dözüm əldə etməkdir. Bunlar əslində orucun nəticələridir. Eyni zamanda, bunlar əslində təqvanın ayrı-ayrı tərkib hissələri, şöbələridir. Orucun hər bir fiziki və mənəvi faydası insanı əsas hədəfə - təqvaya doğru aparır.

Müsəlman oruca başlayarkən “qürbətən iləllah”, yəni Allaha yaxın olmaq, Onun razılığını qazanmaq, Onun tapşırığını yerinə yetirmək niyyəti edir. Amma Allah üçün edilən hər bir ibadətin ilk növbədə bizim özümüzə xeyri var. Allahın heç nəyə ehtiyacı yoxdur, bizim ibadətlərimizə də həmçinin. Onun buyurduğu hər nəyi ediriksə, yalnız dünyada və axirətdə özümüzə xeyir qazandırmış oluruq. Bu xeyirin başında isə təqvalı olmaq durur. Təqva – Allahın əmr və qadağanlarına əməl etmək, haramlardan çəkinmək, hər an ilahi qüvvənin nəzarəti altında olduğumuzu anlamaq, əməllərimizə məsuliyyətlə yanaşmaq, hər bir pis əməlimizə görə cavab verəcəyimizi düşünmək, hər kəsin haqqını verməyə, heç kimə təcavüz etməməyə çalışmaq deməkdir. Bütün xeyir əməllərin kökündə təqva durur. İbadətlər, savablar təqva ilə həyata keçir. Günahlar təqva üzündən tərk edilir. Nəfslə mübarizə əslində təqvanı möhkəmləndirmək deməkdir.

Oruc tutan adam nəinki haramlardan, hətta başqa vaxtlar ona halal edilmiş nemətlərdən belə, çəkinir. Oruc tutan adam səbrli, güzəştli, barışqan olur. Oruc tutan adam öz nəfsi üzərində hakimiyyət qazanır, ac ikən yeməməyin, susuz ikən içməməyin qələbəsini və təntənəsini duyur. Oruc tutan adam bir ay boyunca acların, kasıbların, məhrumların vəziyyətini canlı olaraq hiss edir. Oruc tutan adam qalan 11 ayda Allaha daha yaxşı ibadət edə bilmək üçün bədənini artıq piylərdən təmizləyir. Oruc tutan adam yalnız mədəsini yeməkdən deyil, gözünü harama baxmaqdan, qulağını yalan və qeybət eşitməkdən, dilini söyüş söyməkdən, əlini günah etməkdən, ayağını haram dalınca getməkdən çəkindirir. Bütün bunların kökü, məğzi təqvadan ibarətdir. Dözümlü insan, mərhəmətli insan, səbrli insan, sağlam insan, nəfsini cilovlaya bilən insan, günahdan çəkinən insan... Bunların hamısı birləşib bir obrazı – Təqvalı İnsan obrazını yaradır.

Oruc tutan şəxsin bütün davranışı təqva üzərində qurulur, təqvanı möhkəmlətməyə xidmət edir. Bir şərtlə ki, tutduğu oruc yuxarıdakı şərtlərə cavab versin. Bu şərtləri kim daha dəqiq yerinə yetirirsə, deməli, təqvası daha çoxdur. Və deməli, tutduğu oruc daha düzgün, Allaha daha layiq və Allah dərgahında daha məqbuldur.



Yerləşdirilib:23 May, 2018  14:33, ]]>Çap]]>
 
Bu bölmədə:

Adınız |
Mətn
Captcha
|
Captcha
SONXƏBƏRLƏR
26 İyun, 2019
Rusiyada İŞİD-in hazırladığı böyük teraktın qarşısını alındı
26 İyun, 2019
Əfqanıstanda iki Amerika əsgəri qətlə yetirilib
26 İyun, 2019
Konqres Trampın İrana hücum etməsinə qadağa qoya bilər
26 İyun, 2019

Doğurdanmı duaların qəbul olduğu xüsusi vaxtlar var? İslam suallarda

26 İyun, 2019
Tripoli ətrafında döyüşlər başlayandan 739 nəfər həlak olub
26 İyun, 2019
İŞİD-in Yəməndəki “əmir”i ələ keçib
25 İyun, 2019
Ukrayna prezidentinin nə qədər maaş aldığı açıqlanıb
25 İyun, 2019
Ermənistanın keçmiş prezidenti yenidən həbs edilib
25 İyun, 2019

Şəmkirdə ibrətamiz ehsan FOTO

25 İyun, 2019

İrana hücum etmək üçün Konqresin təsdiqinə ehtiyacım yoxdur - Tramp

25 İyun, 2019

Qırğızıstanın sabiq prezidentinin toxunulmazlığının ləğvi təsdiqlənib

25 İyun, 2019

Azərbaycana məxsus tarixi sənədlər tapıldı

25 İyun, 2019

Doğrudurmu ki, Allah Qurani-Kərimdə şairləri tənqid edib? İslam suallarda

25 İyun, 2019

Gürcüstanda 10 polis əməkdaşı işdən qovuldu - zorakılığa yol veriblər

25 İyun, 2019
Türkiyədə daha 32 hərbçi saxlanıldı
24 İyun, 2019
Sami Yusuf Bakıdadır
24 İyun, 2019

İƏT Gənclər Forumu ARM, Gənclər Nazirlərinin beynəlxalq konfransı çərçivəsində xüsusi sessiya keçirdi

24 İyun, 2019

İmam Əli (ə): "Puç və batil arzudan çəkinin. Çünki..."

24 İyun, 2019
İspaniyada məscid atəşə tutuldu
24 İyun, 2019
"Boko Haram" qruplaşmasının 42 üzvü məhv edildi
24 İyun, 2019
Tramp Camal Qaşıqçı işinin araşdırılmasını şərh etməkdən imtina edib
24 İyun, 2019
Türkiyə ordusu mayın sonlarından İraqda 96 terrorçunu məhv edib
24 İyun, 2019

Namazda təsbihati-ərbəəni bir dəfə söyləmək olarmı? İslam suallarda

24 İyun, 2019
Binəli Yıldırım bələdiyyə seçkilərində məğlubiyyətini etiraf edib
24 İyun, 2019
Səudiyyə Ərəbistanında hava limanı atəşə tutulub, ölən var
23 İyun, 2019

Ərdoğan İstanbulda yenidən uduzdu: İmamoğlu qalib gəldi

22 İyun, 2019

“Nəsimidən Füzuliyə - Azərbaycan klassik poeziyasının dahiləri” şeir müsabiqəsinin nəticələri bilindi

22 İyun, 2019

Donald Tramp: "İranla müharibə başlasa, heç kimin görmədiyi dağıntılar olacaq"

XƏBƏRARXİVİ
«İyn.2019
Be.Ça.Çə.Ca.Cü.Şə.Ba.
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
© 2019 Saytın materiallarından istifadə edərkən xahiş edirik www.ISLAM.az saytına istinad edəsiniz.
Copyright 2002-2016, Dini Araşdırmalar Mərkəzi, Bütün hüquqlar qorunur www.islam.az
Arzu və istəkləriniz üçün admin@islam.az
  SpyLOG Saytı düzəldib: 313wb.com